Nguyễn Thu Hiền Lớp K36 – DQ2
Đào tạo nhân viên góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế cho doanh nghiệp vì
đây là một loại đầu tư siêu lợi nhuận: “Vì lợi ích trăm năm trồng người”
Đối với xã hội
Nhân sự trong mỗi doanh nghiệp cũng chính là nguồn lực con người quan
trọng của xã hội. Đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp là cơ sở để xã hội có được
nguồn lực con người có chất lượng cao, cung cấp cho xã hội những nguồn nhân lực
để phát triển thêm các doanh nghiệp mới, các tổ chức xã hội khác, đáp ứng được các
mục tiêu kinh tế – xã hội.
Đào tạo nhân viên được coi là một loại trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp.
Người lao động cũng là một chủ thể của xã hội, vì vậy đào tạo nhân viên tốt chính là
đã góp phần tạo ra công dân tốt cho xã hội.
Qua quá trình đào tạo nhân viên , người lao động được tăng cường hiểu biết
về xã hội cũng như sự hiểu biết lẫn nhau, thúc đẩy sự phát triển và hợp tác trong xã
hội, trong các tổ chức mà họ tham gia, góp phần cải thiện mối quan hệ giữa các
nhóm và cá nhân trong doanh nghiệp cũng như trong xã hội.
II. Quy trình đào tạo
Quy trình tổ chức công tác đào tạo nhân viên
Xác định nhu cầu đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
Xây dựng kế hoạch đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
Triển khai thực hiện đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
Đánh giá kết quả đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
> Thông tin phản hồi
1. Xác định nhu cầu đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
- 5 -
Nguyễn Thu Hiền Lớp K36 – DQ2
Xác định nhu cầu đào tạo nhân viên là giai đoạn đầu tiên và có ý nghĩa quan
trọng trong tiến trình đào tạo nhân viên của doanh nghiệp. Nếu việc xác định nhu
cầu đào tạo nhân viên không chính xác, đầy đủ có thể gây ra nhiều lãng phí trong
việc sử dụng các nguồn lực của doanh nghiệp, hơn nữa, kết quả đào tạo nhân viên
có thể không đạt mục tiêu đề ra, làm giảm chất lượng công tác quản trị nhân lực
trong doanh nghiệp.
Nhu cầu đào tạo nhân viên thay đổi không chỉ đối với từng vị trí công tác
trong cơ cấu tổ chức mà còn đối với từng người trong doanh nghiệp, do vậy kiến
thức cơ bản, nhu cầu, bão hoà, nguyện vọng, sở thích, và tiềm năng của họ không
giống nhau. Do vậy, các nội dung, hình thức, phương pháp, thời gian đào tạo nhân
viên cần được thiết kế phù hợp với nhu cầu của từng đối tượng.
2. Xây dựng kế hoạch đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
Một kế hoạch đào tạo nhân viên tổng thể cần phải xây dựng trong doanh
nghiệp thường bao gồm những nội dung sau:
- Các chính sách đào tạo nhân viên
- Các chương trình đào tạo nhân viên
- Ngân quỹ cho đào tạo nhân viên
- Các kế hoạch chi tiết về đào tạo nhân viên
- Mục tiêu đào tạo nhân viên
- Đối tượng được đào tạo
- Cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ cho đào tạo nhân viên
- Tính chất công việc của người lao động trong doanh nghiệp
3. Triển khai thực hiện đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
Trên nhu cầu đào tạo nhân viên đã được xác định, các hình thức, phương
pháp đào tạo nhân viên đã được lựa chọn, cần triển khai thực hiện theo đúng kế
- 6 -
Nguyễn Thu Hiền Lớp K36 – DQ2
hoạch đã đề ra. Quá trình triển khai thực hiện này thể hiện rõ vai trò tổ chức, điều
phối, hướng dẫn, động viên của nhà quản trị trong việc tạo điều kiện thuận lợi để
thực hiện tốt nhất mục tiêu đào tạo nhân viên đã vạch ra.
Sau khi đã được nhà quản trị cấp cao nhất có thẩm quyền phê duyệt, kế hoạch
đào tạo nhân viên sẽ được phòng quản lý nhân sự và các bộ phận liên quan triển
khai thực hiện. Thông thường quá trình này được thực hiện trong doanh nghiệp hoặc
bên ngoài doanh nghiệp.
Thông tin phản hồi: Thông tin phản hồi trong quá trình đào tạo sẽ giúp học
viên biết được họ nắm được kiến thức đến đâu, biết phải làm gì để nâng cao chất
lượng kết quả học tập, từ đó giúp họ tự tin và tiến bộ nhanh hơn. Vì vậy, nhà quản
trị cần thường xuyên theo dõi, nắm bắt được tình hình học tập của học viên, phát
hiện những ưu điểm, nhược điểm của nỗi học viên. Cung cấp thông tin phản hồi
còn được coi là một phần của chương trình đào tạo đối với phương pháp kèm cặp tại
nơi làm việc.
4. Đánh giá kết quả đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
Đánh giá kết quả đào tạo nhân viên là một việc làm cần thiết và quan trọng
không chỉ bởi nó giúp doanh nghiệp đánh giá được năng lực chuyên môn, nghiệp
vụ, kỹ năng, trình độ quản lý của cán bộ, nhân viên trước và sau quá trình đào tạo
mà còn chỉ ra cho doanh nghiệp những mặt còn tồn tại, hạn chế, từ đó có biện pháp
khắc phục, cải tiến, hoàn thiện trong các khoá đào tạo bồi dưỡng sau này. Nhiều thất
bại trong đào tạo nhân viên ở một số doanh nghiệp là do doanh nghiệp chỉ chú trọng
đến các hoạt động đào tạo mà ít quan tâm đến kết quả đào tạo nhân viên. Nhiều
doanh nghiệp đã bỏ ra những chi phí khổng lồ, và có nhiều người lao động trong
doanh nghiệp tham dự nhưng lại không được tiến hành đánh giá sự tác động tới quá
trình thực hiện nhiệm vụ của họ. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng đánh giá kết quả đào tạo
- 7 -
Nguyễn Thu Hiền Lớp K36 – DQ2
nhân viên là một công việc khó khăn và phức tạp, có kết quả định lượng được, có
kết quả không định lượng được.
Đánh giá kết quả đào tạo nhân viên có thể thông qua kết quả học tập của học
viên và tình hình thực hiện công việc của học viên sau đào tạo.
III. Nội dung và phương pháp đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
1. Nội dung đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
Đào tạo chuyên môn – kỹ thuật
Đào tạo chuyên môn – kỹ thuật cần được thực hiện thường xuyên, liên tục
trong suốt quá trình làm việc của người lao động ở doanh nghiệp, nhằm giúp cho
các cán bộ, nhân viên nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ kỹ thuật để thực
hiện tốt nhất công việc hiện tại, cập nhật các kiến thức, kỹ năng mới cho nhu cầu
phát triển tương lai. Ông Kim Woo Choong, người sáng lập tập đoàn Daewoo (Hàn
Quốc) cho rằng mỗi nhân viên trong doanh nghiệp phải đạt được trình độ chuyên
môn cao nhất trong mỗi lĩnh vực: “Ngày nay năng lực có được từ khả năng chuyên
môn. Uy tín và nổi tiếng bây giờ có được nhờ mình là người duy nhất có làm được
công việc nào đó”
Đào tạo chính trị và lý luận
Đào tạo chính trị và lý luận nhằm nâng cao phẩm chất chính trị, nắm vững lý
luận, hoàn thiện nhân cách cho các thành viên trong doanh nghiệp, tạo ra con người
vừa “hồng” vừa “chuyên”.
Đào tạo chính trị: Mỗi người lao động là một tế bào của doanh nghiệp, và
cũng là một tế bào của nền kinh tế – xã hội. Khi thực hiện công việc họ đều có các
mối quan hệ qua lại với nhau, gắn bó lợi ích với nhau. Vì vậy, con người cần phải có
thái độ đúng đắn trong công việc để không những làm lợi cho mình mà còn làm lợi
- 8 -
Nguyễn Thu Hiền Lớp K36 – DQ2
cho doanh nghiệp và xã hội. Mặt khác, cuộc sống và hoạt động kinh doanh luôn thay
đổi, đòi hỏi con người phải có bản lĩnh nhất định để thích ứng tồn tại và phát triển.
Điều này có được thông qua đào tạo chính trị cho người lao động. Người lao động
có quan điểm đương đầu trước những biến động môi trường xung quanh, có định
hướng đúng cho sự phát triển của cá nhân và cả cộng đồng.
Đào tạo lý luận: giúp cho người lao động hiểu bản chất sự vật, biết cách hành
động cũng như biét được phương hướng trong công việc thực tế. Người được trang
bị lý luận tốt có khả năng ôn cũ biết mới, từ việc biết rồi suy ra việc chưa biết. Để
thực hiện công việc có hiệu quả, cần kết hợp học đi đôi với hành, lý luận kết hợp với
thực tế. Giáo dục lý luận ở đây là cung cấp những tri thức, những kinh nghiệm đã
được tổng kết và khái quát hoá thành quy luật. Lý luận soi đường cho thực tiễn, thực
tiễn hoàn thành lý luận. “Lý luận tách rời thực hành là lý luận suông, thực hành tách
rời lý luận là thực hành mù quáng”. Vì vậy, bên cạnh dào tạo chuyên môn, kỹ thuật,
giáo dục chính trị còn cần thiết phải cung cấp lý luận cho người lao động để họ có
khả năng nắm chắc bản chất của sự vật, hành động đúng đắn, đó cũng chính là cơ sở
khoa học cần thiết, quan trọng cho mọi hoạt động của người lao động trong doanh
nghiệp.
Đào tạo văn hoá doanh nghiệp
Đào tạo văn hoá doanh nghiệp giúp cho người lao động hiểu và nhận thức
đúng về tổ chức doanh nghiệp – nơi họ làm việc, từ đó thích ứng với tổ chức, hội
nhập với môi trường làm việc của doanh nghiệp. Bởi lẽ, trong doanh nghiệp tồn tại
hai hệ thống tổ chức chính thức và không chính thức. Các thành viên trong doanh
nghiệp không chỉ nắm được cơ cấu tổ chức chính thức cùng với các mối quan hệ
quyền hạn trong đó, mà còn phải hiểu được hệ thống không chính thức để rồi “chấp
nhận” một cách chắc chắn. Muốn vậy, người lao động phải nắm bắt được các yếu tố
- 9 -
Nguyễn Thu Hiền Lớp K36 – DQ2
văn hóa của doanh nghiệp. Văn hoá doanh nghiệp tạo ra sự thống nhất về ý chí hành
động của các thành viên trong doanh nghiệp với tư cách là một cộng đồng người.
Văn hoá doanh nghiệp giúp cho phân biệt được doanh nghiệp này với doanh nghiệp
khác. Văn hoá doanh nghiệp tạo ra bản sắc riêng cho mỗi doanh nghiệp. Vì vậy, các
thành viên trong doanh nghiệp phải được đào tạo văn hoá doanh nghiệp.
Văn hoá doanh nghiệp bao gồm các yếu tố cấu thành như hệ thống giá trị, các
niềm tin và quan điểm, truyền thống và thói quen, tác phong sinh hoạt, phong cách
ứng xử, nội quy, quy chế, các thủ tục, các biểu tượng về doanh nghiệp, các nhãn
hiệu sản phẩm.
Đào tạo phương pháp công tác
Để đạt được kết quả cao trong công việc, mỗi thành viên trong doanh nghiệp
phải có phương pháp làm việc khoa học, đó là cách thức làm việc tốn ít thời gian,
công sức mà thu được hiệu quả cao. F.Taylor cho rằng mỗi công việc đều có cách
hoàn thiện tốt nhất nhiệm vụ, mỗi thành viên của doanh nghiệp phải có phương
pháp công tác khoa học, đó là cách thức làm việc tốn ít thời gian, công sức mà thu
được hiệu quả cao. Nhiệm vụ của nhà quản trị là phải tìm ra phương pháp đó để
hướng dẫn cho nhân viên của mình dưới dạng những thủ tục, quy trình làm việc, các
phương pháp làm việc khoa học sẽ góp phần nâng cao năng suất lao động.
2. Phương pháp đào tạo nhân viên trong doanh nghiệp
Kèm cặp (hay còn gọi là đào tạo tại chỗ) là phương pháp sử dụng những nhân
viên có tay nghề cao, có kinh nghiệm làm việc để kèm cặp nhân viên mới vào nghề.
Đào tạo nghề : là phương pháp kết hợp học lý thuyết với kèm cặp tại nơi làm
việc. Phương pháp này chủ yếu áp dụng trong việc đào tạo các công nhân kỹ thuật
trong các doanh nghiệp sản xuất, người làm nghề thủ công.
Sử dụng dụng cụ mô phỏng: Để đào tạo nhân viên một cách thiết thực, người
ta xây dựng các mô hình giống như trong thực tế. Dụng cụ có thể đơn giản là các mô
- 10 -
Nguyễn Thu Hiền Lớp K36 – DQ2
hình giấy cho tới các dụng cụ được tin học hoá. Người giảng dạy thường chuẩn bị
mô hình các quầy bán hàng, các loại hàng hoá khác nhau, các thiết bị bán hàng, các
phương tiện vận chuyển, chất xếp hàng hoá…mô phỏng tình huống kinh doanh có
thật để học viên thực tập
IV. Những nhân tố ảnh hưởng đến công tác đào tạo nhân viên trong
doanh nghiệp
1. Nhân tố thuộc về doanh nghiệp
Ngân sách đào tạo:
Đào tạo nhân viên là hoạt động đòi hỏi những khoản chi phí nhất định như:
chi phí tiền lương giáo viên và những người cộng tác trong đào tạo, huấn luyện, chi
phí trang thiết bị học tập, trợ cấp cho người học… Vì vậy cần phải có ngân quỹ
riêng cho công tác đào tạo trong doanh nghiệp. Ngân quỹ phải được thiết lập một
cách đầy đủ và chính xác trên cơ sở khả năng tài chính của doanh nghiệp và các mục
tiêu, lợi ích của mỗi chương trình đào tạo nhân viên. Công tác đào tạo nhân viên
trong doanh nghiệp có tốt hay không phụ thuộc một phần không nhỏ vào ngân sách
dành cho đào tạo của doanh nghiệp. Có nhiều doanh nghiệp rất quan tâm đến công
tác đào tạo nhưng ngân sách dành cho việc đào tạo nhân viên không nhiều thì họ
không thể thường xuyên và liên tục tổ chức các lớp học chuyên môn và nghiệp vụ
cho nhân viên trong doanh nghiệp. Nếu ngân sách có hạn thì doanh nghiệp chỉ có
thể đào tạo cho nhân viên theo hình thức đào tạo tại chỗ, với phương pháp này thì
chi phí cho đào tạo sẽ thấp mà giúp cho nhân viên nhanh chóng nắm băt công việc
tuy nhiên nếu muốn nâng cao trình độ hơn nữa thì rất khó, chỉ những nhân viên quản
lý là có khả năng được đi học các khoá học nâng cao chuyên môn và nghiệp vụ.
Trình độ đội ngũ nhân viên trong doanh nghiệp:
- 11 -
Nguyễn Thu Hiền Lớp K36 – DQ2
Đây là căn cứ quan trọng để xác định nhu cầu đào tạo nhân viên trong doanh
nghiệp về: đối tượng, nội dung, hình thức, phương pháp đào tạo. Các yếu tố như
trình độ chuyên môn, tay nghề, năng lực, các đặc tính cá nhân của người lao động
quyết định ai là người cần thiết được đào tạo và được định hướng phát triển, những
kỹ năng, kiến thức cần thiết nào được lĩnh hội hay chú trọng trong quá trình đào tạo.
Trình độ của nhân viên trong doanh nghiệp cũng ảnh hưởng không nhỏ đến công tác
đào tạo trong doanh nghiệp. Nếu trong doanh nghiệp nhân viên đều có trình độ học
vấn và chuyên môn nhất định thì họ sẽ dễ dàng nắm bắt công việc và có nhu cầu
nâng cao hơn nữa trình độ chuyên môn nghiệp vụ của mình và người làm công tác
đào tạo cũng dễ dàng trong vấn đề truyền đạt những kiến thức, kinh nghiệm thực tế
cho nhân viên, những người nhân viên này thì nhu cầu về đào tạo của họ là đào tạo
về nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ. Nếu trong doanh nghiệp có nhiều nhân
viên những chỉ là nhân viên lao động phổ thông (các doanh nghiệp chuyên về các
mặt hàng như: may mặc, da giầy, hàng thủ công mỹ nghệ) thì họ cần có phương
pháp truyền đạt riêng, phương pháp đào tạo chủ yếu của họ là đào tạo nghề và đào
tạo tại chỗ.
Nhà quản trị
Nhà quản trị là một yếu tố quyết định đến vấn đề đào tạo nhân viên trong
doanh nghiệp. Doanh nghiệp quan tâm đến công tác đào tạo hay không, có theo sát
và nắm bắt được kịp thời nhu cầu đào tạo của nhân viên và của sự biến động thị
trường hay không phụ thuộc rất nhiều vào nhà quản trị, nhân viên có gắn bó với
doanh nghiệp hay không một phần cũng do nhà quản trị có được những đãi ngộ tốt
dành cho nhân viên hay không (đãi ngộ về lương, thưởng, chế độ, đào tạo…)
Chiến lược kinh doanh, chiến lược nhân sự của doanh nghiệp
Chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp cho biết mục tiêu của doanh nghiệp
trong từng giai đoạn phát triển. Những mục tiêu này đặt ra các yêu cầu khác nhau về
trình độ, năng lực chuyên môn… đối với tất cả các thành viên trong doanh nghiệp
- 12 -
Nguyễn Thu Hiền Lớp K36 – DQ2
để thích ứng với sự thay đổi của tổ chức, nhằm thực hiện tốt nhất mục tiêu đã đề ra.
Mục tiêu của đào tạo là là nhằm thực hiện mục tiêu của doanh nghiệp.
Kế hoạch nhân sự của doanh nghiệp ở mỗi thời kỳ, doanh nghiệp thường quy
hoạch nhân sự để thực hiện các chiến lược kinh doanh. Kế hoạch nhân sự cho biết
sự thay đổi trong cơ cấu tổ chức như: số lượng lao động cần tuyển dụng mới, tỷ lệ
thuyên chuyển công tác, số lao động về hưu, vắng mặt dài hạn, chuẩn bị đội ngũ kế
cận… Kế hoạch nhân sự giúp nhà quản trị nhân sự nắm bắt được tình hình lao động
một cách chi tiết về số lượng cũng như chất lượng lao động hiện tại, từ đó có thể
lượng hoá được nhu cầu về số lượng cũng như chất lượng lao động, cơ cấu ngành
nghề và trình độ chuyên môn sẽ biến động trong tương lai để xác định nhu cầu đào
tạo nhân viên sát với thực tế.
Điều kiện tổ chức công tác đào tạo:
Yếu tố này là một nhân tố có ảnh hưởng không nhỏ đến phương pháp đào tạo
nhân viên trong doanh nghiệp. Đây là điều kiện cần thiết để phục vụ cho công tác
đào tạo nhân viên. Mỗi phương pháp đào tạo đòi hỏi các phương tiện hỗ trợ phù
hợp, nên nếu thiếu chúng thì công việc giảng dạy khó có thể đạt được mục đích đề
ra.
Với những doanh nghiệp chuyên về may mặc, giầy da, hàng thủ công mỹ nghệ thì
đào tạo tại chỗ và đào tạo nghề là thích hợp nhất, phù hợp với trình độ cũng như yêu
cầu của công việc, người lao động không phải nghỉ làm, vẫn được chấm lương và
vẫn có thể học nghiệp vụ, nâng cao tay nghề cho người lao động.
Với những doang nghiệp làm thương mại, dịch vụ, tư vấn…. Nhân viên có trình độ
chuyên môn nhất định, nếu doanh nghiệp có khả năng tổ chức các lớp học chuyên
môn nghiệp vụ tại doanh nghiệp là một điều rất tốt tuy nhiên không phải doanh
nghiệp nào cũng có điều kiện mở lớp tại doanh nghiệp hoặc mời giảng viên về giảng
tại doanh nghiệp cho nhân viên, nhiều doanh nghiệp đã cử nhân viên đi học các
khoá học ngắn hạn ở các trung tâm hoặc trường đại học ở bên ngoài.
- 13 -
Nguyễn Thu Hiền Lớp K36 – DQ2
2. Nhân tố thuộc về người lao động
Đối tượng được đào tạo
Đối tượng đào tạo khác nhau cần phải có các hình thức và phương pháp đào tạo
khác nhau. Chẳng hạn để đào tạo nhân viên có thể sử dụng các phương pháp: kèm
cặp, đào tạo nghề dụng cụ mô phỏng… Để đào tạo nhà quản trị có thể sử dụng các
phương pháp: trò chơi kinh doanh, nghiên cứu tình huống, mô hình ứng xử, nhập
vai, luân phiên công việc.
Độ tuổi
Độ tuổi của nhân viên cũng ảnh hưởng không nhỏ đến công tác đào tạo nhân
viên trong doanh nghiệp. Với những doanh nghiệp có độ tuổi trung bình nhân viên
thấp (mô hình doanh nghiệp trẻ) thì công tác đào tạo nhân viên có nhiều thuận lợi
hơn, nhân viên dễ tiếp thu những kiến thức từ các khoá học cả trong doanh nghiệp
cũng như bên ngoài doanh nghiệp do những nhân viên trẻ có khả năng tiếp thu kiến
thức nhanh, cập nhật thông tin thường xuyên cho nên dễ dàng tiếp xúc với công
nghệ mới, quan niệm kinh doanh và làm việc mới. Với những doanh nghiệp có độ
tuổi trung bình nhân viên cao thì phải tìm cách trẻ hoá doanh nghiệp, đào tạo đội
ngũ kế cận thay thế.
Khả năng công việc, điều kiện đi học
Chất lượng đào tạo nhân viên có tốt hay không còn phụ thuộc rất nhiều vào
khả năng trong công việc cũng nhu điều kiện đi học của nhân viên. Nhiều người rất
có khả năng nhưng doanh nghiệp không có điều kiện cho nhân viên đi học, tự tổ
chức đào tạo cho nhân viên học tại doanh nghiệp, kinh nghiêm tổ chức chưa có,
giảng viên chưa có nhiều kinh nghiệm cũng sẽ dẫn đến chất lượng công tác đào tạo
kém.
Mong muốn, nguyện vọng sau khi học xong
- 14 -
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét