SỬ 12 CƠ BẢN THẾ GIỚI

Trường THPT Trần Đại Nghĩa Tây Ninh, Sử 12 cơ bản Nguyễn Văn Phong
________________________________________________________________________________________________________________________
bị , hạn chế chạy đua vũ trang – nhất là các loại vũ
khí hũy diệt hàng loạt.
GV nêu thêm những ví dụ về sự giúp đở của LHQ
đối với đất nước hoặc địa phương của mình.: Thủ tiêu
CNTD và CN phân biệt chủng tộc ; Giúp đở các nước
với phương châm “ giúp người để người tự cứu lấy
mình” ; Hạn chế khong giải quyết được xung đột
Trung Đơng
-GV chốt ý phần nầy: nêu mục đích và ngun tắc
hoạt động của LHQ ?
-GV chuyển ý sang nội dung tiếp theo
Hoạt động 1: chung cả lớp và cá nhân.
-GV nêu vấn đề: ngay sau chiến tranh , trên thế giới
đã diễn ra nhiều sự kiện quan trọng với xu hướng
hình thành hai phe- tư bản chủ nghĩa và xã hội chủ
nghĩa – đối lập nhau gay gắt.Sau đó GV u cầu HS
dựa vào SGK suy nghỉ và tìm những sự kiện quan
trọng nói trên.
_HS dựa vào SGK suy nghỉ và trả lời.
-GV nhận xét và chốt ý : đó là vấn đề nước Đức , sự
ra đời của các nước Đơng Âu và tổ chức Hội đồng
tương trợ kinh tế ; đó là kế hoạch Mác san và sự phát
triển kinh tế của các nước Tây Âu.
*Vấn đề nước Đức:
- GV nêu câu hỏi: Hai nước CHLBĐ và CHDC Đức
đựoc hình thành như thế nào?
-HS suy nghỉ trả lời.
-GV nêu tiếp các câu hỏi:
+ hội nghị Pốt xđam và những quyết định của hội
nghị , trong đó vấn đề nước Đức đựoc thỏa thuận và
thực hiện như thế nào? HS suy nghỉ trả lời.GV chốt
ý.
+Ý đồ của Anh , Pháp Mỹ khi các nước nầy thống
nhất ba miền qn quản của mình và thành lập nước
CHLBĐức ? HS suy nghỉ trả lời.GV chốt ý.
+Và trước âm mưu và hành động đó của A,P,M thì
Liên Xơ đã làm gì? HS suy nghỉ trả lời.GV chốt ý.
*Về các nước Đơng Âu:
-GV sử dụng bản đồ châu Âu và nêu câu hỏi : vì sao
gọi là các nước Đơng Âu?các nước DCND Đơng Âu
đựoc thành lập như thế nào?
-Học sinh dựa vào bản đồ và kiến thức cũ để trả lời.
-GV bổ sung và nêu tiếp câu hỏi: vậy nội dung của
các nước Đơng Âu trong giai đoạn 1945-1950 là gì?
III.Sự hình thành hai hệ thống
xã hội đối lập.
1/Vấn đề nước Đức: tại hội nghị
Pơtxđam , ba cường quốc A,M,LX
đã :
+ -Thống nhất tiêu diệt tận gốc
CNPX , làm cho Đức trở thành
quốc gia thống nhất , hòa bình ,
dân chủ .
+ -Thỏa thuận việc phân chia khu
vực chiếm đóng nước Đức.các
nước M,A,P đã thống nhất riêng rẽ
các khu vực chiếm đóng của mình
thành lập nước Cơng hòa liên
bang Đức ( 9.1949).
- - -Tháng 10.1949 , với sự giúp đở
của LX , các lực lượng dân chủ ở
Đơng Đức thành lập Nhà nước
Cộng hòa dân chủ Đức
2 / Các nước Đơng Âu
-Trong những năm 1945-1947 ,
với sự giúp đở của LX , các nước
Đơng Âu đã tiến hành nhiều cải
cách :xây dựng nhà nước DCND,
cải cách ruộng đất , ban hành các
quyền tự do dân chủ …
- Năm 1949 , Hội đồng tương trợ
kinh tế(SEV) đựoc thành lập đã
tăng cường sự hợp tác giữa LX và
các nước Đơng Âu , từng bước
hình thành các nước DCND-
XHCN.CNXH trở thành hệ thống
thế giới.
3/ Các nước Tây Âu
-Sau chiến tranh , Mỹ đã thực hiện
“Kế hoạch phục hưng châu Âu”
( Còn gọi là kế hoạch Mác san )
5
Trường THPT Trần Đại Nghĩa Tây Ninh, Sử 12 cơ bản Nguyễn Văn Phong
________________________________________________________________________________________________________________________
-HS suy nghỉ trả lời.
-GV bổ sung chốt ý:
+Trong những năm 1945-1947 các nước Đơng Âu
đã tiến hành nhiều cải cách quan trọng như : xây
dựng bộ máy nhà nước dân chủ nhan dân , cải cách
ruộng đất , ban hành các quyền tự do dân chủ .V.V…
Đồng thời LX và các nước Đơng Âu đã kỹ các hiệp
ước tay đơi về kinh tế như trao đổi bn bán , viện trợ
lương thực, thực phẩm…
-Gv đặt câu hỏi: còn các nước Tây Âu như thế nào?
_HS dựa vào SGK suy nghỉ trả lời.
-GV chốt ý
-Số liệu: Mỹ đã viện trợ cho các nước Tây Âu khoảng
17 tỉ USD , chủ yếu là hàng hóa tiêu dùng và lương
thực , trên cơ sở cho vay và viện trợ khơng hồn lại.
nhằm giúp các nước Tây Âu khơi
phục kinh tế , đồng thời tăng
cường ảnh hưởng và sự khống chế
của Mỹ đối với các nước nầy
kinh tế các nước Tây Âu phát
triển nhanh chóng.
-Như vậy , ở châu Âu đã xuất hiện
sự đối lập về chính trị và kinh tế
giữa hai khối nước: Tây Âu
TBCN và Đơng Âu XHCN > sự
đối đầu nhau gay gắt mà đỉnh cao
là chiến tranh lạnh giữa hai phe.
4. Củng cố:
* GV: Sơ kết bài học, đặt câu hỏi kiểm tra hoạt động nhận thức của học sinh:
- Hãy nêu những quyết định quan trọng của hội nghị Ianta?
- Mục đích ngun tắc hoạt động của Liên hợp quốc?
* Học sinh:
+ Trả lời câu hỏi nhận thức trên
+ Chuẩn bị kiến thức làm bài tập về nhà theo sự hướng dẫn của GV:
Lập bảng so sánh về những điểm khác nhau giữa `trật tự “Vecxay - Oasinh Tơn” và
“Trật tự 2 cực Ianta”
- Mục đích ngun tắc hoạt động của Liên hợp quốc?
- Hai nhà nước Đơng Đức và Tây Đức hình thành như thế nào?
* Học sinh:
+ Trả lời câu hỏi nhận thức trên
+ Chuẩn bị kiến thức làm bài tập về nhà theo sự hướng dẫn của GV:
5. Dặn dò: - Làm bài tập về nhà, học bài cũ
- Đọc tham khảo bài 2 (chương 2)
E.Rút kinh nghiệm tiết dạy :
6
Trường THPT Trần Đại Nghĩa Tây Ninh, Sử 12 cơ bản Nguyễn Văn Phong
________________________________________________________________________________________________________________________
Chương II: LIÊN XƠ VÀ CÁC NƯỚC ĐƠNG ÂU (1945-1991)
B ÀI 2 : LI ÊN BANG NGA ( 1991 – 2000 )
A. MỤC ĐÍCH U CẦU Ngày dạy :29-8-2008
1. Kiến thức cơ bản: Tiết chương trình :02
- Những nét lớn về cơng cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xơ (1945-1991). Một vài nét về
Liên Bang Nga từ 1991 nay.
- Những nét lớn về sự ra đời của các nước Dân chủ ND Đơng Âu (1944-1945), việc xây
dựng CNXH ở những nước này (1950 1991)
- Những nét lớn về mối quan hệ hợp tác giữa các nước XHCN ở Châu Ânu và các nước
XHCN khác: quan hệ KT, VH, KHKT quan hệ chính trị qn sự.
2. Về tư tưởng:
+ Thấy được tinh thần lao động cần cù, sáng tạo của ND Liên Xơ và nhân dân các nước
XHCN Đơng Âu
+ Phê phán những khuyết điểm, sai lầm của những người lãnh đạo nhà nước Liên Xơ và
Đơng Âu, từ đó rút ra những kinh nghiệm cần thiết cho cơng cuộc đổi mới ở nước ta.
3. Kĩ năng:
- Rèn luyện các thao tác tư duy cơ bản: Phân tích, đánh giá các sự kiện lịch sử.
- Hình thành 1 số khái niệm mới: cải cách, đổi mới đa ngun, bao cấp…
B.Chuẩn bò:
1.Giáo viên :
-Soạn giáo án.
-Bản đồ châu Âu
-Lược đồ các nước Đông Âu sau chiến tranh thế giới II
-Ảnh nhà du hành vũ trụ Yuri Gagarin
2.Học sinh :
-Học bài cũ, xem trước bài mới trong sách giáo khoa.
C.Phương pháp và hình thức dạy học :
-Phát vấn, giảng giải, thảo luận nhóm.
D. Hoạt động dạy và học.
1.Ổn đònh lớp :
2.Kiểm tra bài cũ:
+ Mục đích – nguyên tắc hoạt động và vai trò của Liên hiệp quốc.
+Sự hình thành hệ thống tư bản chủ nghóa và xã hội chủ nghóa sau chiến tranh thế
giới thứ II như thế nào?
+Cho biết hồn cảnh dẫn đến hội nghị Ianta, và những quyết định quan trọng của hội nghị.
+Cho biết q trình thành lập, mục đích và ngun tắc hoạt động của tổ chức Liên hợp quốc ?
7
Trường THPT Trần Đại Nghĩa Tây Ninh, Sử 12 cơ bản Nguyễn Văn Phong
________________________________________________________________________________________________________________________
3. Dẫn nhập vào bài mới. Sau khi Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, trên thế giới
đã dần dần hình thành hai hệ thống : hệ thống XHCN do Liên Xô đứng đầu và hệ thống
TBCN do Mỹ đứng đầu. Ở bài này, chúng ta sẽ tìm hiểu về các nước trong hệ thống xã
hội chủ nghóa, bao gồm Liên Xô và các nước DCND Đông u và tình hình Liên bang
Nga trong thập niên 90 và hiện nay.
Hoạt động của thầy và trò Kiến thức cơ bản HS cần nắm
Hoạt động 1:cả lớp. tiết 1
-GV nêu câu hỏi: trong hồn cảnh nào mà LX tiến
hành cơng cuộc khơi phục kinh tế ?
-HS suy nghỉ trả lời.
-GV chốt ý: đất nước bị chiến tranh …
+Cơng nghiệp đựoc phục hồi vào năm 1947.Đến năm
1950, , sản lương tăng 73% so với trước chiến tranh.
( kế hoạch dự kiến là 48%).Hơn 6200 xí nghiệp được
khơi phục và xây dựng mới đi vào hoạt động.
+Nơng nghiệp: 1950 sản xuất đạt được mức trước
chiến tranh.
+Khoa học kỹ thuật: năm 1949 chế tạo thành cơng
bom ngun tử.Ý nghĩa của thành tựu nầy? phá thế
độc quyền bom ngun tử của Mỹ.
-GV nêu câu hỏi: ý nghĩa to lớn của việc hồn thành
khơi phục kinh tế trước thời hạn ?
-HS suy nghỉ trả lời.
-GV :Trong thời gian nầy LX đã thực hiện nhiều kế
hoạch dài hạn nhằm tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất –
kỹ thuật của CNXH.Các kế hoạch này đều hồn thành
với nhiều thành tựu to lớn.
Một số ngành cơng nghiệp có sản lượng cao vào loại
nhất thế giới như dầu mỏ , than , thếp…
Tuy gặp nhiều khó khăn , sản xuất nơng nghiệp đạt
nhiều thành tựu…
Ý nghĩa của việc phóng thành cơng vệ tinh nhân tạo?
Mở đầu kỷ ngun chinh phục vũ trụ của lồi người.
-Xã hội : có nhiều biến đổi:
+Tỉ lệ cơng nhân chiếm hơn 55% số người lao
động.trong cả nước
I/ Liên Xơ và các nước Đơng Âu từ
năm 1945 đến giữa những năm 70
1/ Liên Xơ
a/ Cơng cuộc khơi phục kinh tế sau
CTTG ( 1945-1950 )
-Lý do : chịu tổn thất nặng nề nhất
trong CTTG II: 27 triệu người chết ,
1710 thành phố , 7 vạn làng mạc bị
phá hũy , 32000 xí nghiệp bị tàn phá.
-Thực hiện:Với tinh thần tự lực tự
cường nhân dân LX đã hồn thành kế
hoạch 5 năm khơi phục kinh tế
( 1945-1954) trong vòng 4 năm 3
tháng.
+Cơng nghiệp : năm 1950 , sản lương
tăng 73% so với trước chiến tranh.
+Nơng nghiệp : 1950 sản xuất đạt
được mức trước chiến tranh.
+Khoa học kỹ thuật: năm 1949 chế
tạo thành cơng bom ngun tử.
b/ Liên Xơ tiếp tục xây dựng cơ sở
vật chất- kỹ thuật của CNXH( từ
1950 đến nửa đầu những năm 70)
* Thực hiện thơng qua các kế hoạch
5 năm.
*Thành tựu:
-Kinh tế :
+Cơng nghiệp:LX trở thành cường
quốc cơng nghiệp thứ hai trên thế
giới(đi đầu trong cơng nghiệp vũ trụ , điện
hạt nhân ; dẫn đầu thế giới về dầu mỏ ,
than , thép …)
+Nơng nghiệp: sản lượng nơng phẩm
những năm 60 tăng trung bình hằng
năm là 16% .
8
Trường THPT Trần Đại Nghĩa Tây Ninh, Sử 12 cơ bản Nguyễn Văn Phong
________________________________________________________________________________________________________________________
+Trình độ học vấn của người dân nâng cao: ¾ số
dấn có trình độ trung học và đại học
Câu hỏi củng cố : những thành tựu của LX trong khơi
phục kinh tế và xây dựng CNXH?ý nghĩa của các
thành tựu đó đối với LX và với CMTG.
Hoạt động 1.
-GV sử dụng lược đồ châu Âu.
-Gv nhắc lại kiến thức bài cũ vể các nước Đơng Âu:
tên gọi, sự thành lập và những việc đã làm về kinh tế
chính trị xã hội ở các nước nầy từ 1945 đến 1947.
-Sau đó GV nêu câu hỏi: tác dụng của những việc làm
đó ?
-HS suy nghỉ trả lời.
-GV nhận xét và chốt ý: chính quyền nhân dân được
củng cố , vai trò lãnh đạo của Đảng cộng sản ngày
càng đựoc khẳng định.
-GV chuyển ý sang nội dung b và nêu câu hỏi: hồn
cảnh xây dựng CNXH ở LX và các nước Đơng Âu có
gì khác nhau ?
-HS suy nghỉ trả lời.
-GV nhận xét và kết luận: các nước Đơng Âu xây
dựng CNXH xuất phát từ trình độ phát triển thấp
-GV nêu tiếp: các nước Đơng Âu đã đạt đựoc những
kết quả như thế nào?
- HS dựa vào SGK trả lời.
-GV tóm tắt : điện khí hóa tồn quốc , cơng nơng
nghiệp phát triển nhanh chóng , đáp ứng nhu cầu
lương thực và thực phẩm của nhân dân , trình độ khoa
học kỹ thuật được nâng lên các nước Đơng Âu đã
trở thành các quốc gia cơng- nơng nghiệp.
Hoạt động 1
- GV đặt vấn đề: quan hệ hợp tác giúp đở nhau giữa
LX và các nướ Đơng Âu đựoc biểu hiện ở các tổ chức
như thế nào? Sự thành lập , mục tiêu của các tổ chức
đó?
- HS dựa vào SGK suy nghỉ trả lời.
- GV nhận xét bổ sung
+ Hội đồng tương trợ kinh tế ( SEV)
- Thành lập 1949 gồm các nước : LX , Ba Lan
Anbani , Bungary , Hungary , Rumani , Tiệp khắc.Về
sau có thêm các nước CHDCĐức(1950) , Mơng Cổ
(1962) , Cu Ba ( 1972) , VIệt Nam ( 1978)
-Mục tiêu : tăng cường hợp tác , thúc đẩy sừ tiến bộ
KHKT , thu hẹp trình độ phát triển giữa các nước
-Khoa học kỹ thuật:
+Năm 1957 là nước đầu tiên phóng
thành cơng vệ tinh nhân tạo.
+Năm 1961: phóng tàu vũ trụ
( Gagarin) bay vòng quanh trái đất.
-Xã hội : có nhiều biến đổi:
+Tỉ lệ cơng nhân chiếm hơn 55% lao
động.
+Trình độ học vấn của người dân
nâng cao: ¾ số dấn có trình độ trung
học và đại học
C.Tình hình chính trị và chính
sách đối ngoại của Liên Xơ :
-Chính trị: ổn định . Đảng Cộng sản
và Nhà nước Xơ viết hoạt động tích
cự, có hiệu quả.
-Đối ngoại :thực hiện chính sách bảo
vệ hòa bình , ủng hộ PTCM thế giới
2/Các nước Đơng Âu
a/ Sự ra đời các nhà nước dân chủ
nhân dân Đơng Âu
-Ra đời trong những năm 1944-1945.
( Đơng Đức: 10/1949) do Hồng qn
LX truy kích qn đội phát xít Đức ,
kết hợp với sự nổi dậy giành chính
quyền của lực lượng CM ở các nước
nầy.
b) Xây dựng chế độ dân chủ nhân
dân
-Sau khi được giải phóng chính phủ ở
các nước Đơng Âu là chính quyền
liên hiệp của các đảng phái , giai cấp
-Các nước Đơng Âu đã tiến hành cải
cách ruộng đất , quốc hữu hóa các xí
nghiệp lớn của tư bản , ban hành các
quyền tự do dân chủ , cải thiện và
nâng cao đời sống nhân dân chính
quyền nhân dân được củng cố , vai
trò lãnh đạo của Đảng cộng sản ngày
càng được khẳng định khoảng những
năm 1948-1949
c/ Cơng cuộc xây dựng chủ nghĩa
xã hội ở các nước Đơng Âu.
-Hồn cảnh:
+điểm xuất phát từ trình độ phát
9
Trường THPT Trần Đại Nghĩa Tây Ninh, Sử 12 cơ bản Nguyễn Văn Phong
________________________________________________________________________________________________________________________
thành viên. Sau hơn 20 năm hoạt động , khối SEV
đã đạt đựoc một số thành tựu trong giúp đở các nước
thành viên , thúc đẩy sự tiến bộ về kinh tế và KHKT ,
khơng ngừng nâng cao đời sống nhân dân.
Từ năm 1951 -1973 , tốc độ tăng trưởng sản xuất
CN hằng năm của các nước trong khối SEV là khoảng
10% , tổng sản phẩm trong nước ( GDP) của các nước
thành viên năm 1973 tăng 5,7 lần so với năm 1950
.LX giữ vai trò quyết định trong khối SEV.Từ 1949
đến 1970 , LX đã viện trợ khơng hồn lại cho các
nước thành viên 20 tỉ rúp.

* Tổ chức Hiệp ước Vacsava
Ngày 14/5/1955 , các nước Anbani , Balan, Bungary ,
CHDCĐức ,Hungary , LX , Rumani và Tiệp khắc họp
tại Vác sa va đã ký hiệp ước hữu nghị , hợp tác và
tương trợ , đánh dấu sự ra đời của …Mục tiêu là thành
lập liên minh phòng thủ về qn sự và chính trị của
các nước XHCN châu Âu.Sau gần 20 năm tồn tại , tổ
chức … có vai trò to lớn trong việc giữ gìn hòa bình
an ninh ở châu Âu và trên thế giới.Sự lớn mạnh của
LX và các nước XHCN đã tạo nên thế cân bằng về
sức mạnh qn sự giữa các nước XHCN và TBCN
vào đầu những năm 70.
Câu hỏi sơ kết cho phần I:
-Nêu những thành tựu chính của Liên Xơ trong cơng
cuộc khơi phục kinh tế sau chiến tranh.
-Những thành tựu trong cơng cuộc xây dựng CNXH ở
Đơng Âu là gì?
-Trình bày sự ra đời và hoạt động của khối SEV đến
đầu những năm 70 của thế kỷ XX.
triển thấp ( trừ Tiệp , Đ.Đức )
+bị các thế lực phản động trong và
ngồi nước bao vây chống phá.
-Thực hiện thơng qua nhiều kế
hoạch 5 năm
-Thành tựu: to lớn .(SGK)
3. Quan hệ hợp tác giữa các nước
XHCN ở châu Âu.
a/ Quan hệ kinh tế , văn hóa ,
khoa học-kỹ thuật
* Hội đồng tương trợ kinh tế ( SEV)
- Thành lập 1949 gồm các nước : LX
, Ba Lan, Anbani , Bungary ,
Hungary , Rumani , Tiệp khắc.
-Mục tiêu : tăng cường hợp tác , thúc
đẩy sừ tiến bộ KHKT , thu hẹp trình
độ phát triển giữa các nước thành
viên.
b./ Quan hệ chính trị-qn sự.
* Tổ chức Hiệp ước Vacsava.( 1955)
( sgk)
- Mục tiêu : là liên minh phòng thủ về
qn sự và chính trị giữa các nước
XHCN ở châu Âu.
-Vai trò : quan trọng trong việc giữ
gìn hòa bình và an ninh ở châu Âu và
thế giới.
4. Củng cố:
* GV: Hệ thống kiến thức cơ bản của tiết học, hướng dẫn HS trả lời câu hỏi (sử dụng
bảng thơng)
* Học sinh: - Trả lời câu hỏi nhận thức sau đây:
+ Những thành tựu chính của Liên Xơ trong cơng cụơc khơi phục kinh tế sau CT?
+ Những thành tựu trong cơng cuộc xây dựng CNXH ở Đơng Âu?
+ Sự ra đời và hoạt động của khối SEV
5. Dặn dò: - Làm bài tập về nhà
F.Rút kinh nghiệm tiết dạy :
10
Trường THPT Trần Đại Nghĩa Tây Ninh, Sử 12 cơ bản Nguyễn Văn Phong
________________________________________________________________________________________________________________________
Chương II: LIÊN XƠ VÀ CÁC NƯỚC ĐƠNG ÂU (1945-1991)
B ÀI 2 : LI ÊN BANG NGA ( 1991 – 2000 )

A. MỤC ĐÍCH U CẦU Ngày dạy :3-9-2008
1. Kiến thức cơ bản: Tiết chương trình :03
- Những nét lớn về cơng cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xơ (1945-1991). Một vài nét về
Liên Bang Nga từ 1991 nay.
- Những nét lớn về sự ra đời của các nước Dân chủ ND Đơng Âu (1944-1945), việc xây
dựng CNXH ở những nước này (1950 1991)
- Những nét lớn về mối quan hệ hợp tác giữa các nước XHCN ở Châu Ânu và các nước
XHCN khác: quan hệ KT, VH, KHKT quan hệ chính trị qn sự.
2. Về tư tưởng:
+ Thấy được tinh thần lao động cần cù, sáng tạo của ND Liên Xơ và nhân dân các nước
XHCN Đơng Âu
+ Phê phán những khuyết điểm, sai lầm của những người lãnh đạo nhà nước Liên Xơ và
Đơng Âu, từ đó rút ra những kinh nghiệm cần thiết cho cơng cuộc đổi mới ở nước ta.
3. Kĩ năng:
- Rèn luyện các thao tác tư duy cơ bản: Phân tích, đánh giá các sự kiện lịch sử.
- Hình thành 1 số khái niệm mới: cải cách, đổi mới đa ngun, bao cấp…
B.Chuẩn bò:
1.Giáo viên :
-Soạn giáo án.
-Bản đồ châu Âu
-Lược đồ các nước Đông Âu sau chiến tranh thế giới II
-Ảnh nhà du hành vũ trụ Yuri Gagarin
2.Học sinh :
-Học bài cũ, xem trước bài mới trong sách giáo khoa.
C.Phương pháp và hình thức dạy học :
-Phát vấn, giảng giải, thảo luận nhóm.
D. Hoạt động dạy và học.
1.Ổn đònh lớp :
2.Kiểm tra bài cũ
Câu 1 : Liên Xơ trong những năm 1945 đến những năm 70?
Câu 2 : Các nước Đơng Âu trong những năm 1945 đến những năm 70?
3. Dẫn nhập vào bài mới. Chúng ta đã tìm hiểu về tình hình của Liên Xô và các
nước Đông u, về kinh tế chính trò xã hội, nhất là công cuộc xây dựng chủ nghóa xã hội
11
Trường THPT Trần Đại Nghĩa Tây Ninh, Sử 12 cơ bản Nguyễn Văn Phong
________________________________________________________________________________________________________________________
từ sau chiến tranh thế giới thứ hai. Để hiểu rõ hơn về Liên Xô và các nước Đông u
trong các mối quan hệ hợp tác và sự khủng hoảng của chế độ xã hội chủ nghóa ra sao ta
tiếp tục tìm hiểu tiết 2 của bài 2 dưới đây:
Hoạt động của thầy và trò Kiến thức cơ bản HS cần nắm
Hoạt động 1:hoạt động nhóm.
- GV phân lớp ra làm 4 nhóm và giao cho mỗi nhóm
một nội dung , u cầu các nhóm thảo luận và sau đó
cử đại diện lên trình bày.
+Nhóm 1:ngun nhân , biểu hiện và hậu quả của sự
khủng hoảng của CNXH ở LX.
+Nhóm 2: ngun nhân , biểu hiện và hậu quả của sự
khủng hoảng của CNXH ở các nước Đơng Âu.
+Nhóm 3: Ngun nhân tan rã của của chế độ XHCN
Liên Xơ và các nước Đơng Âu ?
+Nhóm 4: Liên bang Nga trong thập kỷ 90(1991-
2000)
-Các nhóm tiến hành thảo luận và sau đó cử HS lên
trình bày nội dung nhóm thảo luận
-Sau mỗi nhóm trình bày , GV nhận xét và bổ sung,
chốt ý.
+Nhóm 1:sự khủng hoảng của chế độ XHCN ở LX.:
* Ngun nhân:năm 1973 , cuộc khủng hoảng dầu
mỏ bùng nổ đã tác động mạnh mẽ đến tình hình chính
trị , kinh tế tài chính thế giới.các nước tư bản đã
nhanh chóng cải cách kinh tế thích ứng chính trị nên
đã vượt qua khủng hoảng .LX chậm đề ra những biện
pháp sửa đổi để thích ứng với tình hình mới.Đến cuối
những năm 70 đầu những năm 80 , nền kinh tế LX
dần bộc lộ những dấu hiệu suy thối.
Đời sống chính trị có những diễn biến phức tạp ,
xuất hiên tư tưởng và một số nhóm đối lập chống lại
ĐCS và Nhà nước Xơ viết.
Tháng 3 .1985 M.Goocbachốp lên nắm quyền lãnh
đạo Đảng và Nhà nước đã tiến hành cải tổ đất
nước.Đường lối cải tổ tập trung vào việc “cải cách
kinh tế triệt để” tiếp theo là cải cách hệ thống chính trị
và đổi mới tư tưởng.sau 6 năm tiến hành cải tổ đã
phạm nhiều sai lầm nên đất nước càng thêm khủng
hoảng;
Về kinh tế do việc chuyển sang kinh tế thị trường
q vội vã, thiếu sự điều tiết của Nhà nước nên đã gây
ra sự rối loạn , thu nhập quốc dân giảm sút nghiêm
trọng
II / Liên Xơ và các nước Đơng Âu
từ giữa những năm 70 đến 1991.
1/ Liên Xơ từ giữa những năm 70
đến năm 1991 :
a/ Tình hình kinh tế xã hội : :
- Do tác động của cuộc khủng hoảng
1973
-Liên Xơ chậm sữa đổi và khi sữa đổi
lại phạm sai lầm.
-Cuối những năm 70 đầu những năm
80 đã bộc lộ những suy thối về kinh
tế và diến biến phức tạp về chính trị
b/ Cơng cuộc cải tổ (1985 – 1991 )
-Năm 1985, M.Goocbachốp đã tiến
hành cải tổ  phạm nhiều sai lầm
nên đất nước càng thêm khủng
hoảng;
+Kinh tế : rối lọan , thu nhập quốc dân
giảm sút
+ Về chính trị-xã hội: thực hiện đa
ngun chính trịĐảng , Nhà nước
12
Trường THPT Trần Đại Nghĩa Tây Ninh, Sử 12 cơ bản Nguyễn Văn Phong
________________________________________________________________________________________________________________________
Về chính trị và xã hội: những cải cách về chính trị
càng làm cho tình hình đất nước rối ren hơn. Việc
thực hiện đa ngun chính trị , xuất hiện nhiều đảng
đối lập đã làm suy yếu vai trò lãnh đạo của ĐCSLX
và Nhà nước Xơ Viết.Sự bát bình của nhân dân ngày
càng sâu sắc , bùng nổ nhiều cuộc mittinh , biẻu tình
với các khẩu hiệu phản đối đảng và chính quyền
.Khắp đất nước nổi lên làn sóng bãi cơng , xung đột
sắc tộc diễn ra gay gắt , nhiều nước cộng hòa đòi tách
khỏi LX.
Tháng 8/1991 , một cuộc chính biến nhằm lật đổ
M.Goocbachốp nổ ra nhưng thất bại .Sau đó
M.Goocbachốp từ chức TBT ĐCSLX , u cầu giải
tán ủy ban TWĐ.ĐCSLX bị đình chỉ hoạt động.Chính
phủ liên bang bị tê liệt.Ngày 21/12/1991 , nhứng
người lãnh đạo 11 nước cộng hòa trong Liên bang ký
hiệp định thành lập Cộng đồng các quốc gia độc lập
( viếttắc theo tiéng Nga là SNG).Nhà nước LBXV tan
rã.Ngày 25/12/1991 , tổng thống M.Goocbachốp từ
chức , lá cờ búa liềm trên nóc điện Kremli bị hạ xuống
, đành dấu sự chấm dứt chế độ XHCN ở LX sau 74
năm tồn tại.
+ Nhóm 2 : Sự khủng hoảng của chế độ XHCN ở các
nước Đơng Âu
Ngun nhân : , cuộc khủng hoảng dầu mỏ bùng nổ
đã tác động mạnh mẽ đến nền kinh tế các nước Đơng
Âu trì trệ , lòng tin giảm sút  bất bình.ban lãnh
đạo Đảng và Nhà nước Đơng Âu đã cố gắng điều
chỉnh nhưngsai lầm + tác động của cải cách ở Liên
Xơ và hoạt động phá hoại của các thế lực phản động
khủng hoảng thêm gay gắt.Ban lãnh đạo các nước
Đơng Âu lần lượt từ bỏ quyền lãnh đạo , chấp nhận
chế đa ngun , đa đảng và tiến hành tổng tuyển cử ,
chấm dứt chế độ XHCN. Ở Đơng Đức , cuộc khủng
hoảng bùng nổ từ cuối năm 1989 , nhiều người Đ.Đức
chạy sang Tây Đức, bức tường Béc lin bị phá bỏ
.Đúng 0 giờ ngày 3/10/1990 , tại nhàg quớc hội Đơng
Đức đã diễn ra lễ hạ cờ CHDCĐức và kéo cờ
CHLBĐức.

Nhóm 3: Ngun nhân tan rã của của chế độ XHCN
Liên Xơ và các nước Đơng Âu
+ Đường lối lãnh đạo mang tính chủ quan , duy ý chí
, cùng với cơ chế tập trung quan liêu bao cấp làm cho
sản xuất trì trệ , đồi sống nhan dân khơng được caỉ
XV suy yếu , Sự bất bình của nhân
dân ngày càng sâu sắc , xung đột sắc
tộc …
c/ Sự tan rã của Liên bang Xơ viết
+Cuộc đảo chính tháng 8 năm
1991hậu quả:ĐCSLX bị đình chỉ
họat động , Nhà nước LX tan vỡ ,
Cộng đồng các quốc gia độc
lập( SNG ) ra đời
2/ Các nước Đơng Âu từ giữa
những năm 70 đến 1991 :
a/ Tình hình kinh tế xã hội:
-Cuộc khủng hoảng dầu mỏ
1973kinh tế các nước Đơng Âu
lâm vào trì trệ.
- Sai lầm trong cải cách , tác động
của cải cách ở Liên Xơ và hoạt động
phá hoại của các thế lực phản động
khủng hoảng thêm gay gắt.
b/ Sự tan rã của chế độ xã hội chủ
nghĩa ở Đơng Âu :
- ĐCS mất quyền lãnh đạo , thực
hiện đa ngun da đảng , chế độ
XNCH chấm dứt.Ở Đức , Đơng Đức
đã sáp nhập vào Cộng hòa liên bang
Đức ( 1990)
3/ Ngun nhân tan rã của của
chế độ XHCN Liên Xơ và các
nước Đơng Âu
+ Đường lối lãnh đạo mang tính chủ
quan , duy ý chí , cùng với cơ chế
tập trung quan liêu bao cấp làm cho
sản xuất trì trệ , đồi sống nhan dân
13
Trường THPT Trần Đại Nghĩa Tây Ninh, Sử 12 cơ bản Nguyễn Văn Phong
________________________________________________________________________________________________________________________
thiện
+Sự thiếu dân chủ và cơng bằng đã làm tăng thêm sự
bất mãn trong quần chúng.
+Khơng bắt kịp sự phát triển của KHKTtrì trệ ,
khủng hoảng kinh tế -xã hội .
+ Khi cải tổ đã phạm sai lầm nghiêm trọng làm cho
khủng hoảng thêm trầm trọng.
+ Sự chống phá của các thế lực thù địch trong và
ngồi nước.
Sau khi LX tan rã , Liên bang Nga là “quốc gia kế tục
LX” , được kế thừa địa vị pháp lý của LX tại Hội
đồng Bảo an LHQ và tại các cơ quan ngoại giao LX ở
nước ngồi.
Về kinh tế: trong những năm 1990-1995 tốc độ tăng
trưởng bình qn hằng năm của GDP ln là số âm
.Từ năm 1996 kinh tế có dấu hiệu phục hồi.
Về chính trị : tháng 12/1993 , Hiến pháp Liên bang
Nga được ban hành , qui định thể chế tổng thống liên
bang.Về mặt đối nội , nước Nga phải đối mặt với hai
thách thức lớn là tình trạng khơng ổn định do sự tranh
chấp giữa các đảng phái và những vụ xung đột sắc
tộc, nổi bật là phong trào li khai ở vùng Trecxnia.
Về đối ngoại: Một măt nước Nga về phương Tây với
hi vọng nhận được sự ủng hộ về chính trị và sự viện
trợ về kinh tế ;mặt khác nước Nga khơi phục và phát
triển quan hệ với TQ , Ấn Độ , các nướcASEAN…
Từ năm 2000 , Nga có nhiều chuyển biến khả quan về
kinh tế , chính trị , xã hội , vị thế quốc tế…
khơng được caỉ thiện
+Sự thiếu dân chủ và cơng bằng đã
làm tăng thêm sự bất mãn trong quần
chúng.
+Khơng bắt kịp sự phát triển của
KHKTtrì trệ , khủng hoảng kinh tế
-xã hội .
+ Khi cải tổ đã phạm sai lầm
nghiêm trọng làm cho khủng hoảng
thêm trầm trọng.
+ Sự chống phá của các thế lực thù
địch trong và ngồi nước.
III/ Liên bang Nga trong thập kỷ
90(1991-2000)
-Là “quốc gia kế tục LX”, kế thừa địa
vị pháp lý của LX trong quan hệ quốc
tế.
Về kinh tế: tốc độ tăng trưởng 1990
là – 3,6% > 1995 là -4,1%.Năm
1997:0,5% 2000 : 9%.
Về chính trị : - theo thể chế tổng
thống liên bang
– Sự tranh chấp giữa các đảng phái
và những vụ xung đột sắc tộc.
Về đối ngoại: tăng cường quan hệ với
phương Tây , khơi phục và phát triển
quan hệ với TQ , Ấn Độ , các
nướcASEAN…
Từ năm 2000 , Nga có nhiều chuyển
biến khả quan về kinh tế , chính trị ,
xã hội , vị thế quốc tế…
4. Củng cố:
* GV: Hệ thống kiến thức cơ bản của tiết học, hướng dẫn HS trả lời câu hỏi (sử dụng
bảng thơng)
* Học sinh: - Trả lời câu hỏi nhận thức sau đây:
-Tình hình Liên Xơ và các nước Đơng Âu từ những năm 70 đến năm 1991.
Phân tích nhứng ngun nhân chính dẫn đến sự tan rã của chế dộ XHCN ở LX và Đ.Âu.
5. Dặn dò: - Làm bài tập về nhà
- Lập niên biểu những sự kiện chính của LX và các nước Đơng Âu từ năm 1945 đến 1991
- Hãy kể tên cái cơng trình các nước XHCN đã giúp đỡ Việt Nam
F.Rút kinh nghiệm tiết dạy :
14

Xem chi tiết: SỬ 12 CƠ BẢN THẾ GIỚI