Cơ sở dữ liệu với MicrosoftAccess và VisualBasic

Lời giới thiệu
Ngày nay song song với quá trình phát triển công nghệ khoa học và kỹ
thuật thì nghành khoa học tính toán đã đóng vai trò quan trọng,nó đã đạt
được những thành tựu khoa học kỹ thuật rực rỡ với những bước tiến nhảy
vọt.Việc áp dụng các công nghệ khoa học kỹ thuật vào lĩnh vực đời sống của
con người ngày càng tăng và không ngừng can thiệp vào hầu hết các công
việc trong đời sống. Công nghệ thông tin là một trong những ngành khoa
học đó.Đi đôi với sự phát triển của công nghệ chế tạo các thiết bị máy tính
thì việc các sản phẩm phần mềm ứng dụng ra đời có tính chất quyết định đối
với việc áp dụng ngành khoa học này.
Trên thế giới cũng như ở Việt Nam ,công nghệ thông tin đã trở thành
một ngành công nghiệp mũi nhọn,nó là một ngành khoa học kỹ thuật không
thể thiếu trong việc áp dụng vào các hoạt động xã hội như: Quản lý ,kinh
tế ,thông tin Đặc biệt trong lĩnh vực quản lý và kinh doanh,công nghệ
thông tin đã trở thành một phần không thể thiếu giúp con người giải quyết
rất nhiều vấn đề một cách nhanh chóng,tiện lợi và có hiệu quả cao.
Mặc dù rất cố gắng để hoàn thành công việc,xong thời gian có hạn và
kinh nghiệm kiến thức chưa nhiều nên chương trình quản lý cửa hàng chắc
còn có những vấn đề chưa được tối ưu hoàn hảo.Vì vậy ,em mong nhận
được ý kiến đóng góp của thầy cô và bạn bè để đề tài ngày càng hoàn thiện
hơn.
Cuối cùng em xin chân thành cảm ơn thầy Đinh Hùng và các thầy trong
khoa Công nghệ thông tin trường đại học Bách Khoa Hà Nội đã tận tình chỉ
bảo hướng dẫn chúng em hoàn thành đề tài này.
1
Phần I Giới thiệu ngôn ngữ và công cụ
Chương trình quản lý cửa hàng được thực hiện bằng hai công cụ rất phổ biến
và được ưa chuộng hiện nay trên thế giới nói chung và Việt Nam nói
riêng,đó là Cơ sở dữ liệu với MicrosoftAccess và VisualBasic.Sau đây em
xin trình bày tóm tắt về ưu điểm và tính năng của hai ngôn ngữ này:
1)MicrosoftAccess:
Ưu điểm của việc sử dụng cơ sở dữ liệu MicrosoftAccess.
MicrosoftAccess là một trong bốn phần mềm ứng dụng của bộ
MicrosoftOffice.Nó là một hệ quản trị cơ sở dữ liệu.Nói đến quản trị cơ sở
dữ liệu,người ta nghĩ ngay đến Foxpro và Foxbase là những phần mềm hầu
như có thể làm được mọi việc,thường dùng trong các hệ cơ sở dữ liệu
lớn.Access thể hiện nhiều đặc tính ưu việt mà nổi bật hơn cả là tính đơn giản
hiệu quả,nó có thể đáp ứng hầu hết các yêu cầu về quản trị cơ sở dữ liệu.
Trong Access:
Bảng được dùng lưu trữ dữ liệu.Truy vấn là công cụ mạnh của Access
dùng để tổng hợp,sắp xếp,tìm kiếm dữ liệu trên các bảng,có thể sử dụng truy
vấn một bảng để xây dựng các truy vấn khác.Với truy vấn có thể giải quyết
khá nhiều dạng bài toán trong hệ cơ sở dữ liệu.
Mẫu biểu (Form) thường dùng để tổ chức cập nhật dữ liệu cho các
bảng và thiết kế giao diện chương trình.Ngoài khả năng nhập dữ liệu trực
tiếp vào các bảng,mẫu biểu cung cấp nhiểu khả năng nhập dữ liệu
khác:Nhập từ một danh sách,nhập các hình ảnh,nhập dữ liệu đồng thời trên
nhiều bảng,nhập giá trị đơn lẻ từ bàn phím.Mẫu biểu còn có khả năng quan
2
trọng khác là tổ chức giao diện chương trình dưới dạng các nút lệnh hoặc hệ
thống menu.
Báo biểu (Report) là công cụ tốt để phục vụ cho in ấn với khả năng:
-In dữ liệu dưới dạng bảng
-In dữ liệu dưới dạng bảng biểu
Sắp xếp,phân nhóm,tổng hợp dữ liệu trước khi in.In dữ liệu của nhiều bảng
trên một thông báo.
Macro bao gồm dãy các hành động dùng để tự động hoá một loạt các
thao tác,thường dùng Macro với biểu mẫu tổ chức giao diện chương trình.
Module là nơi chứa các hàm,thủ tục viết bằng ngôn ngữ VBA (Visual
Bassic for Application).Các hàm và thủ tục sẽ trợ giúp giải quyết những
phần việc khó mà công cụ không làm nổi.
Từ các ứng dụng của Access ta có thể tạo nên một ứng dụng cơ sở dữ
liệu Access hoàn chỉnh lưu trữ chỉ trong một tập tin .mdb.
Hầu hết các ứng dụng của Access chúng ta đề ra yêu cầu viết rất ít
hoặc không viết mã VBA.Một số ứng dụng của Access chủ yếu dựa vào
Macro thay vì dùng mã VBA tự động hoá các ứng dụng.Dùng Macro sẽ dễ
dàng thực hiện các thao tác đơn giản như đóng,mở Form,hiển thị và ẩn các
thanh công cụ,thi hành các báo cáo.
2)VisualBasic 6.0:
Lập trình với VisualBasic ngày càng được yêu cầu trong các đề án
thực hiện trong và ngoài nước.VB 6. là phiên bản mới và mạnh nhất của
VisualBasic.
VB lập trình trên window tạo chương trình có giao diện đẹp mắt và
thân thiện với người dùng.
3
VB có đầy đủ những đặc điểm cũng như những ưu việt của những
ngôn ngữ lập trình trước đó như Pascal,C, Hơn thế nữa VB còn loại bỏ một
số những khái niệm phức tạp,dễ gây nhầm lẫn như khái niệm con trỏ trong
C.
Ưu điểm của VB là đơn giản,dễ học,dễ tiếp cận với người lập
trình,VB có nhiều công cụ giúp cho người lập trình tiết kiệm thời gian trong
quá trình thiết kế giao diện và viết code.Ngoài ra VB còn mang dáng vẻ của
phong cách lập trình hướng đối tượng,một phong cách lập trình mới hiện đại
có nhiều ưu việt hơn phong cách lập trình hướng thủ tục của những ngôn
ngữ lập trình như Pascal và C.
Bên cạnh đó VB còn có nhiều công cụ và đặc điểm mới như lập trình
kết hợp cơ sở dữ liệu,đặc biệt là với Access,có nhiều kỹ thuật lập trình như
ODBC,DAO,RDO,ADO,RDS.
VisualBasic đang ngày càng trở nên phổ biến trên mọi lĩnh vực lập
trình và trở thành ngôn ngữ được ưa chuộng nhất với những nhà lập trình
chuyên nghiệp.
4
Phần II Đề tài thực tập
Lập chương trình quản lý cửa hàng đơn giản
Mục đích:luyện ngôn ngữ,tập xây dựng một bài toán nhỏ,tập tổ chực chương
trình.
Nội dung:
Đối tượng cần quản lý là hàng hoá gồm các thuộc tính
Mã hàng,Tên hàng,Đơn giá,Đặc điểm,Số lượng tối thiểu,Số lượng trong kho
Lập chương trình trên ngôn ngữ:
1.Nhập hàng và ghi lên đĩa dưới dạng các File bản ghi(Record).
2.Đọc và đưa các bản ghi của File ra màn hình để xem,10 bản ghi một lần.
3.Nhập yêu cầu mua gồm tên khách hàng,mã hàng,số lượng.Kiểm tra:
-Nếu đủ hàng thì in vận đơn ra màn hình và filetext gồm: mã,tên khách
hàng,tên hàng,số lượng,giá v.v
-Nếu không đủ thì in thông báo ra màn hình và filetext cho khách hàng.

5
6
Phần III Cách giải quyết vấn đề
Công nghệ thông tin đang được ứng dụng rất nhiều trong mọi lĩnh vực
của cuộc sống,mọi sự việc đều được tin học hoá và được xử lý bằng máy
tính dựa trên các phần mềm ngày càng được phát triển.Công việc quản
lý trong các công ti và cửa hàng trước đây dùng sổ sách giấy tờ phức
tạp,tốn nhiều thời gian,nay đã được giải quyết một cách đơn giản,hiệu
quả và nhanh chóng bằng các phần mềm quản lý.Dưới đây em xin trình
bày hướng giải quyết,phân tích,thiết kế cho một chương trình phần mềm
quản lý cửa hàng nhỏ.
Chương trình quản lý cửa hàng nhỏ,với đối tượng chủ yếu là hàng hoá
gồm có các thuộc tính:Mã hàng,Tên hàng,Đơn giá,Đặc điểm,Số lượng
tối thiểu,Số lượng trong kho.Ta phải xây dựng một cơ sở dữ liệu bằng
Access:gồm có bảng hàng hoá có các trường tương ứng với các thuộc
tính của hàng hoá:Mã hàng có kiểu dữ liệu Number mô tả mã hiệu của
hàng hoá,Tên hàng có kiểu dữ liệu Text thể hiện tên của loại hàng,Đơn
giá có kiểu dữ liệu là Currency thể hiện giá trị của loại hàng,Đặc điểm có
kiểu dữ liệu Text nêu lên những đặc tính của loại hàng,Sl tối thiểu có
kiểu dữ liệu Number,SL trong kho có kiểu dữ liệu Number.
7
Lập trình bằng ngôn ngữ VB kết hợp với cơ sở dữ liệu,dùng mô hình
ADO(Access Data Object) tạo một form nhập hàng gồm có các textbox
cho người sử dụng nhập vào các thuộc tính (tương đương với các trường
trong cơ sở dữ liệu) của đối tượng hàng hoá.Mỗi khi nhập vào một loại
hàng người dùng lại trực tiếp ghi loại hàng đó vào File bản ghi(Record)
thông qua một nút nhấn(button),lúc đó chương trình sẽ đọc những dữ
liệu cho hàng hoá được nhập vào trên các textbox rồi ghi vào File
Record.Người dùng có thể xoá một loại hàng họ muốn khỏi cơ sở dữ liệu
sau khi chọn loại hàng và nhấn nút Delete.
Sau đó,ta lập một form hiển thị các loại mặt hàng đã được ghi vào
file,đọc lần lượt các bản ghi (Record) trong file,10 bản ghi một lần.Ta
dùng vòng lặp đọc lần lượt từng bản ghi trong file rồi in ra màn hình.
Đến phần yêu cầu của khách hàng,ta lập một form mua hàng,gồm có
các textbox để khách hàng nhập vào tên,mã số khách hàng,địa chỉ,số
điện thoại,email,mã hàng của loại hàng cần mua và số lượng.Nếu như
khách hàng nhập thiếu mục nào chương trình sẽ hiện ra thông báo yêu
cầu khách hàng phải nhập đủ.Sau đó chương trình sẽ kiểm tra xem mã
hàng mà khách hàng nhập vào có trong cơ sở dữ liệu hàng hoá
không,nếu không có thì in thông báo cho khách hàng,nếu có chương
trình sẽ tiếp tục kiểm tra số lượng hàng mà khách hàng yêu cầu cửa hàng
có đủ không.Nếu không đủ lượng hàng chương trình sẽ in ra thông báo
cho khách hàng và ghi vào file thông báo,nếu đủ lượng hàng chương
trình sẽ in ra hoá đơn gồm có tên khách hàng,mã số khách hàng,địa
chỉ,điện thoại,email,tên hàng,mã hàng,số lượng,giá tiền và ghi vào file
hoá đơn.
8
Phần IV Chương trình
1.Xây dựng cơ sở dữ liệu:dùng MicrosoftAccess,ta xây dựng bảng hàng hoá
cho đối tượng hàng hoá gồm các trường:Mã hàng,Tên hàng,Đơn giá,Đặc
điểm,SL tối thiểu,SL trong kho.
9
10
2.Thiết kế giao diện MDI:
thiết kế menu gồm có các mục:
11
File:-Hàng hoá:-Nhập hàng:nhập các loại mặt hàng
-Hiển thị:hiển thị các loại mặt hàng
-Open:mở file
-Exit:đóng chương trình
Mua hàng:phần cho khách hàng
View:Đề tài
Help:-About:giới thiệu chương trình
-Help:hướng dẫn sử dụng chương trình
3.Thiết kế form nhập dữ liệu:
12
Thiết kế formnhập hàng vào cơ sở dữ liệu dùng mô hình ADO(Access Data
Objects) và DataformWizard.Dùng nút Record để ghi bản ghi về loại hàng
vào file sau mỗi lần nhập vào một loại hàng,sau khi nhập vào các trường cho
một loại hàng,ấn nút Record chương trình sẽ đọc dữ liệu trong các textbox
và ghi vào file bản ghi.
Private Type Hanghoa
mahang As Integer
tenhang As String
dongia As Currency
dacdiem As String
SLtoithieu As Integer
SLtrongkho As Integer
End Type
Private Sub Command1_Click()
Static i As Integer
'i vi tri cua record
Open "c:\thuctap\banghi.txt" For Random As #1 Len = 10000
'tao mot file record
13
Dim h1 As Hanghoa
h1.mahang = txtFields(0).Text
h1.tenhang = txtFields(1).Text
h1.dongia = txtFields(2).Text
h1.dacdiem = txtFields(3).Text
h1.SLtoithieu = txtFields(4).Text
h1.SLtrongkho = txtFields(5).Text
i = i + 1
Put #1, i, h1
Close #1
End Sub
4.Thiết kế form hiển thị các bản ghi trong file:
14

Xem chi tiết: Cơ sở dữ liệu với MicrosoftAccess và VisualBasic